![γυναίκα εφαρμόζει την «pop psychology» για να κάνει τη ζωή της καλύτερη](/images/Arthra_Psichologias/Proswpikothta/Symperifora/PopPsychologyZwh_f.jpg)
Η διάδοση των ψυχολογικών ιδεών στο ευρύ κοινό στοχεύει στην ενημέρωση των ανθρώπων για τις εξελίξεις στον τομέα της ψυχολογίας αλλά και στην παροχή πρακτικής βοήθειας και καθοδήγησης σε καθημερινές προκλήσεις. Υπάρχει όμως μία θολή γραμμή μεταξύ ψυχολογίας και αυτοβοήθειας.
Πάνω από πενήντα χρόνια πριν, ο Τζορτζ Μίλερ, πρόεδρος της Αμερικανικής Ψυχολογικής Ένωσης (APA), προέτρεψε τους συναδέλφους του να «χαρίσουν την ψυχολογία». Ήλπιζε ότι αν η ψυχολογία γινόταν πιο γνωστή στο κοινό, αυτό θα βοηθούσε στη λύση κοινωνικών προβλημάτων. Στα χρόνια που ακολούθησαν την έκκληση του Μίλερ, οι ψυχολόγοι διέδωσαν στο κοινό τις ιδέες τους με μεγάλο ζήλο. Βιβλία γραμμένα για το γενικό κοινό δημοσιεύονται με αυξανόμενο ρυθμό, ενισχυμένα από αμέτρητα περιοδικά, ομιλίες, blog και podcast.
Η διάδοση της ψυχολογίας στο κοινό υπήρξε ιδιαίτερα επιτυχημένη. Μπορεί η εκλαϊκευμένη ψυχολογία να αλλάξει τη ζωή μας; Ή βασίζεται σε μη επιστημονικά στοιχεία και μας κάνει απορροφημένους από τον εαυτό μας και δυστυχείς;
Τι είναι η εκλαϊκευμένη ψυχολογία (pop psychology);
Η εκλαϊκευμένη ψυχολογία μπορεί να οριστεί ως η προσπάθεια να παρουσιαστούν οι ψυχολογικές ιδέες στο ευρύ κοινό. Όπως όλα τα πεδία, η ακαδημαϊκή και επαγγελματική ψυχολογία έχουν τις δικές τους εξειδικευμένες εκδόσεις και ορολογία. Η διάδοση της ψυχολογίας στο κοινό είναι η προσπάθεια να γίνει αυτή η γνώση προσβάσιμη, αποδεκτή και χρήσιμη.
Δεν υπάρχει συγκεκριμένος τρόπος κατηγοριοποίησης της εκλαϊκευμένης ψυχολογίας, αλλά τρία κύρια είδη ξεχωρίζουν. Πρώτον, τα βιβλία και τα άλλα μέσα των οποίων ο κύριος στόχος είναι να ενημερώσουν το κοινό σχετικά με τις πρόσφατες εξελίξεις στην επιστήμη της ψυχολογίας, που είναι συνήθως γραμμένα από ακαδημαϊκούς ή δημοσιογράφους επιστημονικών θεμάτων. Αυτά τα έργα είναι παρόμοια στη φύση τους με κάθε άλλο είδος επικοινωνίας της επιστήμης, αλλά εστιάζουν ειδικά στο μυαλό, τον εγκέφαλο και τη συμπεριφορά.
Διαβάστε σχετικά: Πώς το βασικό σύστημα των πεποιθήσεών μας συντηρεί έναν δυσλειτουργικό φαύλο κύκλο σκέψης και συμπεριφοράς;
Το δεύτερο είδος είναι πιο εφαρμοσμένο. Αντί να παρουσιάζει ένα επιστημονικό θέμα στον απλό αναγνώστη, προσφέρει καθοδήγηση για τους ανθρώπους που χρειάζονται πρακτική βοήθεια σε προκλήσεις της καθημερινής ζωής. Τέτοια έργα είναι περισσότερο γραμμένα από επαγγελματίες ψυχικής υγείας παρά από ακαδημαϊκούς και συνήθως βρίσκονται σε απόσταση ασφαλείας από την έρευνα επάνω στο θέμα που πραγματεύονται.
Αυτό το είδος εκλαϊκευμένης ψυχολογίας περιλαμβάνει εκδόσεις που σκοπό έχουν να μας κάνουν καλύτερους ηγέτες και φίλους, πιο ικανούς γονείς και συντρόφους. Απευθύνονται σε όσους από μας επιθυμούν να γίνουν πιο χαρούμενοι, πιο ισορροπημένοι, πιο εύποροι ή πιο παραγωγικοί.
Τέλος, υπάρχει ένα τρίτο είδος pop ψυχολογίας που απευθύνεται σε άτομα με προβλήματα ψυχικής υγείας. Όπως και το δεύτερο είδος, προσφέρει πρακτική καθοδήγηση, αλλά αντί να στοχεύει στην αύξηση της λειτουργικότητας στην καθημερινή ζωή, προσπαθεί να βοηθήσει στη μείωση του πόνου και της δυσλειτουργίας.
Ενώ το δεύτερο είδος υπόσχεται καθοδήγηση χωρίς την παρουσία κάποιου καθοδηγητή ή συμβούλου, το τρίτο είδος προσφέρει μια μορφή αυτοδιαχειριζόμενης θεραπείας.
Η θολή γραμμή μεταξύ ψυχολογίας και αυτοβοήθειας
Το δεύτερο και το τρίτο είδος μπορούν να θεωρηθούν μέρος της τεράστιας βιομηχανίας αυτοβοήθειας και αυτοβελτίωσης. Όμως, δεν είναι όλα τα έργα εκλαϊκευμένης ψυχολογίας αυτοβοήθεια, και τα έργα αυτοβοήθειας δεν βασίζονται πάντα στην ψυχολογία και δεν παράγονται πάντα από ψυχολόγους.
Απόδοση: Ισμήνη Τσοχαλή, επιμελήτρια κειμένων
Πηγή
*Απαγορεύεται ρητώς η αναπαραγωγή χωρίς προηγούμενη άδεια των υπευθύνων της ιστοσελίδας*