![σκιές ανθρώπων στην πρόσοψη κτιρίου](/images/field/image/monaxia.jpg)
Οι άνθρωποι που νιώθουν έντονη μοναξιά και λαχταρούν την κοινωνική επαφή, αναπτύσσουν συχνά συμπεριφορές και τρόπους σκέψης που εντείνουν την αίσθηση απομόνωσης, όπως η υπερκατανάλωση αλκοόλ και η αύξηση ευαισθησίας σε προσβολές και απορρίψεις.
Το ερώτημα είναι κατά πόσον μερικοί άνθρωποι έχουν χαρακτηριστικά προσωπικότητας που τους δίνουν ένα είδος προστασίας έναντι αυτών των κινδύνων που σχετίζονται με τη μοναξιά. Μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό “Journal of Health Psychology” βρήκε ένα πολλά υποσχόμενο χαρακτηριστικό, την αυθεντικότητα ή απλά να είμαστε ειλικρινείς απέναντι στον εαυτό μας.
Οι ερευνητές αξιολόγησαν 537 προπτυχιακούς φοιτητές, τα ¾ εκ των οποίων ήταν γυναίκες. Οι φοιτητές συμπλήρωσαν ερωτηματολόγια σχετικά με το πόσο μόνοι ένιωθαν, αναφορικά με τη διάθεσή τους, για τυχόν δυσάρεστα σωματικά συμπτώματα που είχαν βιώσει τον τελευταίο μήνα, πόσο αλκοόλ έπιναν σε καθημερινή βάση και κατά πόσον είχαν εθισμό στο αλκοόλ και, τέλος, για την αυθεντικότητά τους.
Τι εννοούσε η έρευνα με τον όρο «αυθεντικότητα»;
Το ερωτηματολόγιο για την «αυθεντικότητα» αποτελείτο από 45 ερωτήσεις που ανήκαν σε τέσσερις κατηγορίες:
1) Επίγνωση, δηλαδή κατά πόσο κάποιος προσπαθεί να κατανοήσει τον εαυτό του.
2) Συμπεριφορά, η οποία μετρά πόσο κάποιος ενεργεί σύμφωνα με τις αξίες και τις πεποιθήσεις του.
3) Σχεσιακές προτιμήσεις, δηλαδή πόσο ανοιχτός και ειλικρινής είναι κάποιος στις σχέσεις του.
4) Αμερόληπτη Επεξεργασία, η οποία αναφέρεται και στο πόσο μπορεί ένα πρόσωπο να αξιολογήσει αντικειμενικά τον εαυτό του, χωρίς να παραπλανάται από το τι λένε οι άλλοι ή τι κάνουν οι άλλοι.
Οι ερευνητές πήραν το μέσο όρο από αυτές τις υποκλίμακες για να βγάλουν μια συνολική βαθμολογία "αυθεντικότητας" για τους συμμετέχοντες.
Το βασικό αποτέλεσμα της έρευνας ήταν ξεκάθαρο. Σε ολόκληρη την ομάδα των συμμετεχόντων, η έντονη αίσθηση της μοναξιάς, έτεινε να συσχετίζεται με τη δυνατή αίσθηση κατάθλιψης και άγχους, με περισσότερα σωματικά συμπτώματα και πρόβλημα με το αλκοόλ. Αυτό είναι σύμφωνο και με προηγούμενες έρευνες σχετικά με τα επακόλουθα της μοναξιάς.
Αλλά η διαφορά ήταν ότι μεταξύ εκείνων των φοιτητών που παρουσίασαν μεγαλύτερη βαθμολογία στην αυθεντικότητα, οι συσχετίσεις αυτές παρουσίαζαν μείωση. Δηλαδή, αν αισθάνονταν μοναξιά, αλλά μπορούσαν επίσης να επιδείξουν υψηλή αυθεντικότητα, τότε οι μετρήσεις που σχετίζονταν με την εμφάνιση κατάθλιψης και άγχους έτειναν να είναι χαμηλότερες. Το ίδιο ίσχυε και για τα προβλήματα με το αλκοόλ και τα σωματικά συμπτώματα.
Περιορισμοί έρευνας
Η μελέτη αυτή πραγματοποίησε μετρήσεις σε συγκεκριμένες χρονικές φάσεις της ζωής των συμμετεχόντων και επίσης δεν γνωρίζουμε αν οι ίδιες διαπιστώσεις, ισχύουν για μια διαφορετική δημογραφική ομάδα, όπως είναι οι ηλικιωμένοι άνθρωποι. Αλλά η ελπιδοφόρα ερμηνεία αυτών των αποτελεσμάτων είναι ότι το να είναι κανείς αληθινός απέναντι στον εαυτό του, παρέχει ένα είδος προστασίας έναντι των συνήθων αρνητικών συνεπειών της μοναξιάς.
Γιατί μπορεί να συνέβη αυτό; Οι ερευνητές δίνουν τις ακόλουθες εξηγήσεις:
1) 'Ισως οι πολύ αυθεντικοί ανθρώποι δεν υπεραναλύουν τα συναισθήματα μοναξιάς τους. Δε βλέπουν τη μοναξιά τους σαν ένα απορριπτικό στοιχείο που πηγάζει από την προσωπικότητά τους αλλά πιστεύουν ότι έτσι είναι τα πράγματα εκείνη τη περίοδο της ζωής τους.
2) Οι αυθεντικοί άνθρωποι ενδεχομένως να προσπαθούν λιγότερο να ξεφύγουν από την κατάσταση μοναξιάς τους, κάνοντας παρέα με ανθρώπους που δεν περνάνε καλά μαζί ή κάνοντας πράγματα που δεν θέλουν να κάνουν. Και ναι, αυτό μπορεί αρχικά να αυξήσει την απομόνωσή τους, αλλά πιθανώς συμβάλλει στην αποτροπή τους από το να γίνουν ολοένα και πιο θλιμμένοι και να καταφεύγουν σε αντιπαραγωγικούς μηχανισμούς αντιμετώπισης, όπως η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ.
Φυσικά, όπως αναγράφηκε, υπάρχουν κάποιοι περιορισμοί στην έρευνα. Χρειάζεται μια αναπαραγωγή των αποτελεσμάτων, με μια πιο μακροπρόθεσμη μεθοδολογία (η οποία θα παρακολουθεί την αλλαγή συναισθήματων και τα χαρακτηριστικά των ανθρώπων με την πάροδο του χρόνου) καθώς και την εξέταση και άλλων δημογραφικών μεταβλητών.
Αυτό που είναι συναρπαστικό όμως, είναι ότι αν αυτό το αποτέλεσμα της έρευνας αποδειχθεί πραγματικό, τότε παραπέμπει σε ένα χρήσιμο τρόπο για να βοηθήσουμε τους μοναχικούς ανθρώπους, με το να τους ενθαρρύνουμε να είναι ο εαυτός τους. «Μια τέτοια παρέμβαση θα είναι ιδιαίτερα ευεργετική», είπαν οι ερευνητές, «δεδομένου ότι θα κάνει αμεσότερη και πιο εύκολη την επικοινωνία με το άτομο που νιώθει μοναξιά».
Πηγή: digest.bps.org.uk
Απόδοση-Επιμέλεια: PsychologyNow.gr