Ευφροσύνη Ευθυμίου

Οι ψυχοθεραπευτικές προσεγγίσεις της μουσικοθεραπείας στην ψυχική υγεία. Ποια τα οφέλη;

Οι ψυχοθεραπευτικές προσεγγίσεις της μουσικοθεραπείας στην ψυχική υγεία. Ποια τα οφέλη;

Ευφροσύνη Ευθυμίου
γυναίκα με κιθάρα στη πλάτη αναζητά τις ψυχοθεραπευτικές προσεγγίσεις της μουσικοθεραπείας στην ψυχική υγεία
Image credit:  Te NGuyen / unsplash.com

"Η μουσικοθεραπεία είναι διεπιστημονική. Γεφυρώνει την τέχνη, την επιστήμη και πολλούς τομείς εντός των δύο, συμπεριλαμβανομένων της νευρολογίας, της ψυχολογίας, της μουσικολογίας, της ψυχανάλυσης, των ανθρωπιστικών επιστημών και της ιατρικής" (Odell-Miller, H., 2014).


Η προώθηση της ψυχικής ευεξίας είναι ένας πρωταρχικός στόχος της μουσικοθεραπείας. Η μουσική έχει τη δυνατότητα να αντικατοπτρίζει βαθύτερες πτυχές του εαυτού στη θεραπεία και παρέχει πρόσβαση σε σκέψεις και συναισθήματα που μπορεί να είναι δύσκολα να εκφραστούν μέσω του λόγου (Triona McCaffrey, 2016).

Οι μουσικοθεραπευτές δουλεύουν σε όλο το φάσμα της ψυχικής υγείας με άτομα που αντιμετωπίζουν:

  • Κατάθλιψη
  • Άγχος
  • Κρίσεις πανικού
  • Διαταραχή μετατραυματικού στρές
  • Φοβίες
  • Ψύχωση
  • Σχιζοφρένεια

Διαβάστε σχετικά: Η αφύπνιση των αισθητηριακών μας λειτουργιών μέσω της μουσικής


Ποια είναι τα οφέλη του μουσικού αυτοσχεδιασμού κατά της διάρκεια μιας συνεδρίας;

Ο αυτοσχεδιασμός στην μουσικοθεραπεία είτε μόνο με τον μουσικοθεραπευτή είτε σε ομαδικό επίπεδο επιτρέπει σε κάποιον που βιώνει ή αναρρώνει από ψυχική ασθένεια μια ευκαιρία να συσχετιστεί με ασφάλεια με άλλους ανθρώπους, να εξερευνήσει και να εκφράσει συναισθήματα που μπορεί να είναι δύσκολο να ειπωθούν λεκτικά. Η μουσικοθεραπεία μπορεί επίσης να τον βοηθήσει να έχει πρόσβαση σε θετικές και δημιουργικές πτυχές του εαυτού του που είναι συχνά κρυμμένα από συναισθήματα χαμηλής αυτοεκτίμησης.

Ακόμη, ο μουσικός αυτοσχεδιασμός μπορεί να θεωρηθεί παρόμοιος με την ελεύθερη συσχέτιση και την ελεύθερη προσοχή στην ψυχαναλυτική εργασία. Θεωρητικές έννοιες όπως η μεταβίβαση (transference) και η αντιμεταβίβαση (countertrasference) βοηθούν τους μουσικοθεραπευτές να κατανοήσουν το νόημα μέσα στις μουσικές σχέσεις. Οι ασυνείδητες διαδικασίες είναι σημαντικές. Συγκεκριμένα, η μουσική αντιμεταβίβαση (musical countertranference) λαμβάνει χώρα κάτω από έναν κοινό κλινικό αυτοσχεδιασμό.

Ο θεραπευτής συνειδητοποιεί ότι παίζει με έναν συγκεκριμένο τρόπο ως απάντηση στον ασθενή, τον οποίο τρόπο προηγουμένως είχε αγνοήσει . Αυτό θα μπορούσε να αλλάξει συνειδητά το μουσικό στυλ και αφού τελειώσει η μουσική μπορεί να γίνει μια προφορική ερμηνεία η οποία βοηθά τον ασθενή να κατανοήσει πώς αυτή η εμπειρία επηρέασε την ανταπόκριση του μουσικοθεραπευτή, αλλά και την δική του.

Η μουσικοθεραπεία είναι μια παρέμβαση που χρησιμοποιεί διάφορες μορφές μουσικής στο πλαίσιο μιας θεραπευτικής σχέσης. Ο τύπος της μουσικής αλληλεπίδρασης, το επίπεδο οργάνωσης και ο όρος της προφορικής συζήτησης μπορεί να ποικίλλει ανάλογα με την προσέγγιση του μουσικοθεραπευτή, τα χαρακτηριστικά του πελάτη και τη διάγνωση. (Carr, Odell-Miller, Priebe 2011).

Η κοινή αυτοσχεδιαστική μουσική μπορεί να είναι ένας τρόπος για τους ανθρώπους να εξερευνήσουν πώς βιώνουν τον εαυτό τους σε σχέση με τους άλλους: ένα μέρος που βρίσκεται δίπλα στο άλλο, που επηρεάζει ή αντηχεί ο ένας τον άλλον αντί να είναι αδιάφορος. Εδώ η μοναδικότητα του μεμονωμένου ήχου ή οργάνων αποτελεί το νόημα του συνόλου.

Davies and Richards, 2002

Τα μοντέλα μουσικοθεραπείας ποικίλλουν ως προς τη θεωρητική υποστήριξη και τις προσεγγίσεις. Οι παρεμβάσεις μπορούν να λάβουν τη μορφή ομαδικής ή ατομικής θεραπείας και οι στόχοι ποικίλλουν ανάλογα με τις συγκεκριμένες ανάγκες του ασθενούς. Carr C., Odell-Miller, H., & Priebe, S. ,2011.

Σύμφωνα με τις βασικές αρχές του ΝICE (National Institute and Care Excellence) οι θεραπείες μέσω τέχνης πρέπει να παρέχονται από εγγεγραμμένο θεραπευτή τεχνών με προηγούμενη εμπειρία εργασίας σε άτομα με ψύχωση ή σχιζοφρένεια. Η μουσικοθεραπεία πρέπει να συνδυάζει ψυχοθεραπευτικές τεχνικές με δραστηριότητες που αποσκοπούν στην:

  1. προώθηση αυτο-έκφρασης
  2. κινητοποίηση ατόμων με ψύχωση ή σχιζοφρένεια για να γνωρίσουν τον εαυτό τους διαφορετικά και να αναπτύξουν τρόπους θεραπείας και αλληλεπίδρασης
  3. αποδοχή και κατανόηση των συναισθημάτων που μπορεί να έχουν προκύψει κατά τη διάρκεια της δημιουργικής διαδικασίας
  4. ανάπτυξη εμπιστοσύνης, συνοχής και συμμετοχής

Τέλος, η Odell-Miller (2007) έδειξε στη διδακτορική της διατριβή ότι «ένα ψυχαναλυτικό ενημερωμένο μοντέλο με δημιουργία μουσικής (music-making) μέσω αυτοσχεδιασμού και ερμηνείας ενδείκνυται κατάλληλο για ομάδες ανθρώπων με κάποια ψυχική ασθένεια, οι οποίοι πρέπει να αντιμετωπίσουν το νόημα και να κατανοήσουν τα ψυχολογικά πλαίσια για την ψυχική τους κατάσταση προκειμένου να έρθει η πρόοδος "(σελ. 370).

Σκοπός είναι οι πελάτες να καταλαβαίνουν περισσότερα για τον εαυτό τους και να αποκτούν πληροφορίες μέσω του μουσικού αυτοσχεδιασμού και ομιλίας. Αυτή η διαδικασία μπορεί συχνά να πάρει χρόνο και οι εσωτερικές αλλαγές ενδέχεται να μην είναι αρχικά εμφανείς στον ασθενή ή τον μουσικοθεραπευτή.


Βιβλιογραφία:

  • Odell-Miller, 2007. The practice of music therapy for adults with mental health problems: The relationship between diagnosis and clinical method.
  • Carr, C., Odell-Miller, H., Priebe, S., 2013. A Systematic Review of Music Therapy Practice and Outcomes with Acute Adult Psychiatric In-Patients.
  • Davies and Richards, 2002. Music Therapy and Group Work: Sound Company.
  • McCaffrey, T., 2016. Music Therapy Helped Me Get Back Doing: Perspectives of Music Therapy Participants in Mental Health Services

*Απαγορεύεται ρητώς η αναπαραγωγή χωρίς προηγούμενη άδεια των υπευθύνων της ιστοσελίδας*

Κάντε like στην σελίδα μας στο Facebook 
Ακολουθήστε μας στο Twitter 

Βρείτε μας στα...